De metingen

Sinds begin augustus 2015 houdt ZoZ het verloop van de watertemperatuur in de Gaasperplas bij.
Aan de zuidkant van de plas wordt op twee punten gemeten. Aan de steiger in de beschutte ondiepe bocht bij het terrein van Gaasperplaswindsurfing hangt één thermometer. De andere is aan een boei bevestigd die in vijf meter diep water ligt, 25m uit de oever. Op die plek is er meer wind en golfslag en daardoor treedt meer menging op.
Het zijn maar korte thermometers en ze meten dus alleen aan het oppervlak. Pas als we te water gaan weten we hoe koud het water daaronder is. Om de thermometer aan de boei af te lezen moet er gezwommen worden. Alleen op de dagen dat er wordt gezwommen worden de temperaturen afgelezen en genoteerd.

De grafiek

Inmiddels hebben we ruim 800 metingen waarmee je prachtig kunt weergeven hoe de temperatuur verandert met het jaargetijde en varieert met het weer. Grafisch zijn ze samengevat tot een gemiddelde per dag (de witte stippellijn) met 95% en 68%-betrouwbaarheidsintervallen (denk aan de “pluim” bij de weersverwachting in het Achtuurjournaal). De stipjes die buiten het 95%-interval liggen zijn niet minder betrouwbaar maar uitzonderlijke waarden voor die periode in het jaar. De meetreeksen van dit jaar zijn met een blauwe en een rode lijn weergegeven.

Tot eind april schommelde de watertemperatuur rond het jaargemiddelde maar nam daarna niet toe. Dat kwam door een periode met rustig weer en heldere nachten gevolgd door onstuimiger weer en noordenwind. De gemeten waarden in mei en de eerste helft van juni waren daardoor laag en de meeste zwemmers bleven daarom liever zwemmen in een pak. Het weekeinde met de opendag van alle verenigingen aan de Gaasperplas, 22/23 juni, was aangenaam en de watertemperatuur had inmiddels een normale waarde bereikt. Dat was des te prettiger en praktischer voor de deelnemers aan de Midzomernachtzwem die een etmaal lang, ieder uur een 1km zwommen, een sportieve beleving van de kortste nacht.

November kende weing dagen met onstuimig weer met als resultaat dat bomen lang hun blad behielden. Met het afnemen van de daglengte zakte de temperatuur ieder dag een beetje maar omdat er weinig menging was ging dat heel geleidelijk.

In december was het niet echt koud of winderig en dat maakt dat de temperatuur nog steeds heel geleidelijk zakt zonder onregelmatigheden. De schommelingen van de steigerthermometer zijn een gevolg van de dag- nachtverschillen.

Het bijhouden van de temperaturen heeft de afgelopen maanden wat gehaperd. Daarvoor waren diverse redenen: niet iedere training is er aan gedacht te noteren; een thermometer is meegeweest met de kanaalzwemmers en soms deed eentje het gewoon niet omdat er water was binnengedrongen.

Waarom begint de tijd-as niet gewoon met januari? Het openwaterzwemseizoen begint in april, in de Gaasperplas! De 1km- en 3km-wedstrijden die ZoZ dan houdt zijn de eerste in het jaar die in open water worden georganiseerd.